Sponsorlu Bağlantı

+ Cevap Ver
3 sonuçtan 1 ile 3 arası

Konu: Sürtünme Kuvveti Nedir ? Sürtünmenin Hayatımızdaki Önemi

  1. #1
    LaDy
    Sponsorlu Bağlantı

    Yeni Sürtünme Kuvveti Nedir ? Sürtünmenin Hayatımızdaki Önemi

    Sponsorlu Bağlantı

    Sürtünme Kuvveti Nedir ? Sürtünmenin Hayatımızdaki Önemi


    Sürtünme Kuvveti nedir ?

    Hayatımızdaki önemi nedir ?

    Bir cismi farklı yüzeylerde hareket ettirmenin cismin hareketinde değişiklikler yaptığını günlük yaşantımızdan bilmekteyiz. Pürüzlü kaygan veya cilalı yüzeylerde aynı cismin hareketi farklı farklı olmaktadır. Cam üzerinde bir cisim daha kolay hareket ederken tahta üzerinde hareket etmesi daha zordur.
    Cismin hareket ettiği yüzeyin pürüzlü olması cismin harekete geçmesini zorlaştırırken düz veya pürüzsüz yüzeylerde aynı cisim daha kolay harekete geçer. Bu nedenle halı tahta taşlı zemin gibi yüzeylerde cismi harekete geçirmek için gerekli olan kuvvet; cam asfalt yağlı zemin gibi yüzeylerdeki aynı cismi hareket ettirmek için gerekli olan kuvvetten daha büyüktür. Yani cismin temas ettiği yüzeyin pürüzlüğü arttıkça cismin harekete geçmesi için gerekli olan kuvvete artmaktadır.

    Şekilde olduğu gibi iki traktör yolda gitmektedirler. Bu traktörlerden bir tanesi asfalt yolda giderken diğer taşlı bir yolda gitmektedir. Taşlı yolda giden traktörle düz yolda giden traktörün aynı hızda gitmeleri için taşlı yoldaki traktörün daha fazla kuvvet kullanması gerekmektedir.
    Bir zemin üzerinde bulunan bir cismi harekete geçirmek için yüzeyin cisme uygulanan hareketin zıt yönünde oluşan sürtünme kuvvetinden daha büyük bir kuvvete gereksinim vardır. Aksi taktirde uygulanan kuvvet cismin sürtünme kuvvetinden daha küçük veya eşitse cisim harekete geçmez.
    Sabit hızla hareket eden bir cisme etkiyen sürtünme kuvveti ile harekete geçirici kuvvetin bileşkesi sıfırdır. Çünkü cismi harekete geçirici kuvvet ile sürtünme kuvveti ters yöndedir.
    Bu bilgilerden hareketle; cisimler hareket ederken temas ettikleri yüzeylerin sürtünmesinden kaynaklanan ve yer değiştirmeye zıt yönde ortaya çıkan kuvvete sürtünme kuvveti denir.

    Sürtünme Kuvvetinin Bağlı Olduğu Etkenler

    a) Yüzeyin pürüzlü olması
    Cismin hareket edeceği yüzeyin pürüzlü olması cismin hareketinde önemlidir. Pürüzlü yüzeylerde cisimlerin hareket etmesi için daha büyük kuvvete ihtiyaç vardır.
    Bütün yüzeylerde mutlaka pürüz vardır. Cisimler birbiri üzerinde hareket ederken yüzeylerindeki girinti ve çıkıntılar birbirinin içerisine girerek cismin hareket etmesini güçleştirirler. Cilalı yüzeylerde bu girinti-çıkıntılar daha az olduğundan sürtünme kuvveti de o oranda azdır. Bu nedenle pürüzlü yüzeylerin yağlanması ile bu girintiler azaltılarak daha az sürtünme kuvveti uygulaması sağlanabilir.
    b) Cismin ağırlığı

    Bir cismin ağırlığı arttığında cismin ve yüzeyin girinti-çıkıntıları daha fazla birbiri içine gireceğinden sürtünme de artar. Yani cismin hareketini engelleyen kuvvetin büyüklüğü de artar. Cismin hareket etmesini engelleyen bu kuvveti yenmek için bu kuvvetten daha büyük bir kuvveti cisme uygulamak gerekir.

    Sürtünme Kuvvetinin Etkileri

    Sürtünme kuvveti cisimlerin yüzeyde tutunmasına yardım eden bir etkendir. Eğer sürtünme kuvveti var olmasaydı birçok yaşamsal faaliyet mümkün olmazdı. Yolda yürüyemez bir yerde oturamaz yemek yiyemez yazı yazamaz araç kullanamazdık. Örneklerde de görüldüğü gibi her türlü hayati olayın gerçekleşmesinde sürtünme kuvvetinin etkisi vardır. Araba örneğini biraz açacak olursak yolda hareketine başlayan bir aracın durması sürtünme kuvvetinin etkisi ile oluşmaktadır. Bu kuvvet olmasaydı frenler tutmayacağı için araba sürekli hareket ederdi.
    Buzun sürtünme kuvvetinin toprak veya asfalta göre daha düşük bir sürtünme kuvveti olduğu bilinmektedir. Kışın buzlu yollarda araçlar daha fazla kaymakta ve frenlerin etkisi daha az olmaktadır. Bu nedenle kışın meydana gelen kazalar diğer zamanlara göre daha fazla olmaktadır. Bu nedenle kışın buzun erimesi için tuz kullanılması (suyun donma sıcaklığını düşürür) veya toprak atılması bu sürtünme kuvvetini artırmak içindir.
    Sürtünme kuvvetinin hayatımızı kolaylaştıran çok büyük etkilerinin yanında günlük yaşantıda işleri zorlaştırdığı da bilinmektedir. Çünkü sürtünme kuvvetini yenerek cisimleri harekete geçirmek için daha büyük kuvvet kullanılması gerekir. Ve büyük yükleri sürtünme kuvveti nedeni ile kas gücümüzle hareket ettiremeyiz. Bundan dolayı çeşitli makineler kullanarak bu yükleri hareket ettiririz.
    Makineler çalışırken içerisindeki parçalar birbirine sürtünürler. Sürtünen bu parçalar zamanla aşınarak kullanılmaz hale gelirler. Makinelerin yıpranmasını engellemek için sürtünme kuvvetini düşürücü önlemler almak gerekir. Yani sürtünme kuvvetinin çok büyük yararları olmakla beraber bazı zorlukları da vardır.
    Sürtünme Kuvvetini Artırmak ve Azaltmanın Yolları
    Sürtünme kuvvetinin bir olayın gerçekleşmesi için yetersiz kaldığı durumlarda alınması gereken tedbirler vardır. Bunlardan bazılarını sıralayacak olursak;
    a) Kışın araba lastiklerine zincir takılması
    b) Sporcuların ayakkabılarının altına dişler yapılması
    c) İş makinelerinin tekerlerinde dişlerin daha büyük yapılması
    d) Büyük kütlelerin altına tekerlek tipinde cisimlerin konulması
    e) Makinelerin yağlanması
    f) Dik yokuşlarda ulaşımı kolaylaştırmak için önlemler alınması



  2. #2
    LaDy

    Standart Cevap: Sürtünme Kuvveti Nedir ? Sürtünmenin Hayatımızdaki Önemi

    SÜRTÜNMENİN NEDENİ VE ÖNEMİ


    Sürtünen yüzeyler ne kadar düz görülürse görülsün pürüzlüdürler. Bir mikroskopla bakılan cilalı cismin yüzünde bile girinti ve çıkıntılar vardır. Birbirine dayalı iki cisim halinde bir cismin çıkıntıları öteki cismin girintilerine girmiştir. Cismi kaydırmak için giren çıkıntıları çıkarmak gerekir. Bu da çıkıntıların eğilmesi hatta kırılması ile olabilir. Hareketin zıt yönünde oluşan sürtünme kuvvetlerinin nedeni budur.
    Bir cisim öteki cisim üzerinde yuvarlanırsa sürtünme kuvvtleri kayarken oluşan sürtünme kuvvetlerinden daha küçük olur. Bu yuvarlanma sırasında iç içe giren kesimlerin ayrılmasının daha kolay olmasından ileri gelir. Dayanma yüzeyinde oluşan çukurlaşma yuvarlanma sürtünmesini artırır. Yuvarlanma sürtünme kuvveti içinde yukarıdaki deney sonuçları geçerlidir. Ne var ki burada yuvarlanma sürtünme katsayısı çok küçüktür. Kayma sürtünme kuvvetlerinden kurtarıp yerine küçük olan yuvarlanma sürtünme kuvvetlerini koyan teker taşıt araçlarının en önemli parçasıdır. Tekerin keşfi uygarlıkta bir aşama olmuştur.

    SORU:Ağırlığı 12Nt ve yarı çapı 10 cm olan bir silindiri yatay masada kaydırarak bir kez de yuvarlayarak harekete başlatmak için gerekli kuvvetler ölçülüyor ve 3Nt ve 1Nt bulunuyor. Statik kayma ve yuvarlanma katsayılarını hesaplayınız.
    C. µ=Kl/N=3/12=025
    K.r=N.µı den µı =1.010/12=0008

    ÖNEMİ:
    Sürtünmenin büyük önemi vardır. Sürtünme olmasa yürüyemeyiz taşıt araçları da hareket edemez ve duramazlar. Motor arka tekerleri döndürür. Pürüzlü lastik ve kuru yolda oluşan sürtünme kuvvetleri tekerin kaymasını önler ve dönmesini sağlar. Dönme de otomobili hareket ettirir. Teker ile yer arasında sürtünme kuvveti tekeri döndüren kuvvetten küçük ise tekrar kayar(patinaj). Böylece statik sürtünme kuvveti konulmuş olur ki bu sonucu küçültür. Bir kayakçı kayarak indiği tepeye kayaklarıyla adım adım çıkabilir. Bu nasıl açıklanır? Keza araçları durdurmak için fren düzeneğine ihtiyaç vardır. Burada fren balataları denen sürtünmesi çok levhalar kullanılır.
    Bazı hallerde enerjiyi başa götüren hızı azaltan ve bizi daha büyük kuvvetler kullanmaya zorlayan sürtünme kuvvetlerini azaltmak gerekir. Bu amaçla sürtünen yüzeyler arasına yağ konulur. Böylece yüzeyler birbiri üzerinde kayan sıvı tabakaları üzerinde hareket eder. Sıvı(akışkan) tabakaları arasındaki sürtünme (viskosluk)kuru sürtünme denen önceki sürtünmeye göre çok küçüktür.

    SÜRTÜNME KATSAYILARI

    Statik Kinetik
    Çelik üstünde çelik 015 - 025 01 - 03
    Tahta üstünde tahta 04 – 07 02 – 03
    Beton üstünde lastik 1 07




  3. #3
    LaDy

    Standart Cevap: Sürtünme Kuvveti Nedir ? Sürtünmenin Hayatımızdaki Önemi

    Hareket halindeki bir cisme hareketi ile zıt yönde etki eden kuvvete sürtünme kuvveti denir.
    Sürtünme kuvveti; yüzey ile cisim arasında, cismin hareketini zorlaştıran veya engelleyen bir
    kuvvettir.

    DİKKAT!!!: Sürtünme kuvveti, cismin hareketi ile zıt yönde oluşur.

    Sürtünme kuvveti;
    *. Sürtünen cisimlerin cinsine bağlıdır.
    *. Pürüzlü yüzeylerde daha büyüktür.
    *. Cismin ağırlığına bağlıdır.
    *. Cismin hızını azaltır.
    *. Cisimlerin hareketine karşı koyan bir kuvvettir.

    DİKKAT: Sürtünme temasa gerektiren bir kuvvettir.

    Sürtünme kuvveti;
    *. Hareketli cisimleri durdurmaya,
    *. Duran cisimlerin ise hareketini engellemeye çalışır.
    *. Cisimleri harekete geçirebilmek için sürtünme kuvvetine eşit ya da daha büyük kuvvet
    uygulamak gerekir

    HAVA DİRENCİ
    Hava ortamında hareket eden cismin, hareketini zorlaştıran kuvvete hava direnci denir.

    Hava direnci;
    *. Temas kuvvetlerinden biridir.
    *. Cisim yüzeyi ile, hava arasındaki sürtünme sonucunda meydana gelir.
    *. Cismin hareket yönü ile ters yönde olduğu için hızını azaltır.
    *. Cisim ne kadar hızlı hareket ederse hava direnci o kadar büyük olur.

    ÖRNEKLER
    1. Hava direnci; paraşütle atlayan birinin hızını azaltarak güvenli bir şekilde yere inmesini sağlar.
    2. çok hızlı uçan jet uçakların kısa pistlere inerken, paraşüt açarak durmasını kolaylaştırır.
    3. hava taşıtlarının hava ile temasını azaltmak için burun kısmı sivri olarak tasarlanır.

    SU DİRENCİ
    Su içerisinde hareket eden cismin hareketini zorlaştıran kuvvete su direnci denir.

    Su direnci;
    *. Temas kuvvetlerinden biridir.
    *. Su içindeki cismin yüzeyi ile su arasındaki sürtünme sonucunda meydana gelir.
    *. Cismin hareket yönü ile ters yönde olduğu için hızını azaltır.
    *. Suyun yoğunluğu arttıkça su direnci artar.





    SÜRTÜNME KUVVETİ GÜNLÜK YAŞANTIMIZI NASIL ETKİLER

    *. Bir yere tutunmadan, güvenli bir şekilde ve kaymadan yürüyebilmemizi ayakkabı tabanımızla
    yer arasındaki sürtünme kuvvetine borçluyuz.
    *. Sürtünme kuvveti sayesinde cisimler bıraktığımız yerde kalır.
    *. Otomobilinizin frenlerini sıktığınızda, fren pabuçları tekerleğin metal kısmına doğru çekilerek
    bastırılır. Aralarındaki sürtünme artar ve otomobil durur.

    SÜRTÜNME KUVVETİNİ AZALTAN VE ARTIRAN YÖNTEMLER

    *. Makine parçalarının sürtünerek aşınmasını önlemek için yüzeyler arasında yağ kullanılır.
    *. Bir çok ağır makinelerin hareketini kolaylaştırmak için altına tekerlek konarak, sürtünen
    yüzeyler küçültülür. Bunun sonucunda sürtünme azalır.
    *. Kışın karlı ve buzlu yollarda kaymadan hareket edebilmek için;
    I. Ayakkabı ve botların tabanlarının girintili, çıkıntılı olması,
    II. Taşıtlara çivili lastik ya da zincir takılması gerekir. Böylece yüzeyler arasındaki sürtünme
    kuvveti artırılır.
    *. Cisimlerin ağırlıklarının artırılması da sürtünme kuvvetini artırır.

    UYARI ! ! !
    ***. Pürüzlü yüzeydeki sürtünme, düz yüzeydekinden fazladır.
    ***. Geniş yüzeydeki sürtünme, dar yüzeydekinden fazladır.
    ***. Ağır cisimle taban arasındaki sürtünme, hafif cisimle taban arasındaki sürtünmeden daha fazladır.




  • Konuyu değerlendir: Bu konuyu beğendiniz mi?

    Sürtünme Kuvveti Nedir ? Sürtünmenin Hayatımızdaki Önemi


    Değerlendirme: Toplam 0 oy almıştır, ortalama Değerlendirmesi puandır.

Konu Bilgileri

Users Browsing this Thread

Şu an 1 kullanıcı var. (0 üye ve 1 konuk)

Benzer Konular

  1. Sürtünmenin Hayatımızdaki Yeri Ve Önemi Nedir?
    By RedBuLL in forum Fizik & Kimya
    Cevaplar: 0
    Son Mesaj: 09.03.12, 18:20
  2. Cevaplar: 0
    Son Mesaj: 29.11.11, 17:30
  3. Sürtünmenin Hayatımızdaki Yeri Ve Önemi Nedir?
    By LaDyRoSe in forum İlköğretim
    Cevaplar: 0
    Son Mesaj: 29.11.11, 17:26
  4. Cevaplar: 1
    Son Mesaj: 03.11.10, 02:27
  5. Cevaplar: 0
    Son Mesaj: 11.09.09, 12:14

Yetkileriniz

  • Konu Acma Yetkiniz Var
  • Mesaj Yazma Yetkiniz Var
  • Eklenti Yükleme Yetkiniz Yok
  • Mesajınızı Değiştirme Yetkiniz Yok
  •  

Search Engine Friendly URLs by vBSEO 3.6.0 RC 2 ©2011, Crawlability, Inc.