Sponsorlu Bağlantı

1 sonuçtan 1 ile 1 arası

Konu: İlk Türk Devletleri Dönemi

  1. #1
    ModeratoR
    Sponsorlu Bağlantı

    Yeni İlk Türk Devletleri Dönemi

    Sponsorlu Bağlantı

    İlk Türk Devletleri Dönemi


    Tarih Dersi İlk Türk Devletleri Dönemi ÖSS, KPSS Hazırlık Notları

    İLK TÜRK DEVLETLERİ DÖNEMİ

    ASYA’DA KURULANLAR

    Büyük Hun Devleti (M.Ö.220-M.S.216)

    Kurucusu Teomandır. En önemli hükümdarı Mete Kağandır. 375 yılında Orta Asya’da Avar egemenliğinde yaşamamak için Don ve Volga nehirlerini geçip batıya göç ettiler. Bu durum da kavimler göçüne sebep oldu. Bu göçler sırasında Anadolu’ya gelerek burada da akınlarda bulundular.

    Göktürk Devleti (M.S.552- 658)

    Türk adı ile kurulan ilk Türk devletidir. Bizans’la yakın ilişkiler kurdular. Kurucusu Bumin kağandır. Bumin kağan ülkeyi kardeşi istemi yabgu ile birlikte yönetmiştir.

    II.Göktürk (Kutluk) Devleti (682–745)

    Kurucusu Kutluk (İlteriş) kağandır. En önemli hükümdarları Bilge kağandır. Bilge kağan ülkeyi kardeşi Kül Tigin ile birlikte yönetmiştir.

    Uygurlar (745–840)
    Mani dinini kabul ettiler. Böylece savaşçı özelliklerini kaybettiler. Yerleşik hayata geçen ilk Türklerdir.

    Sibirler (Sabarlar) (V. ve VI. y.y.)
    Sibirya’ya isimlerini verdiler. Parayı ilk kullanan Türklerdir. Bizansla savaştılar.

    Kırgızlar (IX ve XIII. y.y.)
    Moğollara boyun eğen ilk Türklerdir.

    Hazarlar (VI ve X.y.y.)
    Museviliği benimsediler. Hz. Osman döneminde İslam orduları ile savaştılar.

    Karluklar (VIII. y.y.)
    Müslüman olan ilk Türklerdir.

    Türgişler (VII. y.y.)
    İlk Türk parasını basan Türklerdir Emevi-İslam orduları ile savaştılar.

    Akhunlar(Eftalitler) (V.y.y.)


    BATI’DA (AVRUPA’DA) KURULANLAR

    Avrupa Hun Devleti (M.S. 375–469)
    Kurucusu Balamirdir. En önemli hükümdarları Attila’dır. Attila ülkeyi kardeşi Bleda ile birlikte yönetmiştir. Almanlara ait olan Nibelungen destanında Hunların Germenlerle olan mücadeleleri anlatılır. Hunlar zamanla yerli Avrupa halkı arasında eriyip Türklük özelliklerini kaybettiler.

    Avarlar(M.S. VII. Ve IX. y.y.arası)
    İstanbul’u ilk kuşatan Türklerdir. İki defa kuşattılar. Zamanla Hıristiyan oldular. Yerli Avrupalılar arasında eriyip Türklüklerini kaybettiler.

    Bulgarlar (X. ve XIII. y.y. arası)
    Tuna Bulgarları ve İdil Bulgarları olarak ikiye ayrıldılar. Tuna Bulgarları Hıristiyan oldu, İdil Bulgarları ise Müslüman oldular.

    Macarlar (IX. y.y. ve XVI. y.y.)
    Zamanla Hıristiyanlaşarak Türklük özelliklerini kaybettiler. Bugünkü Macarların atalarıdırlar.

    Peçenekler (IX. y.y. ve XI. y.y.)
    Bizans ordusunda paralı asker olarak savaştılar.

    Kıpçaklar(Kumanlar)(XI. ve XIII. y.y.)
    Sarı saçlı ve renkli gözlü olan Türklerdir.

    Oğuzlar (Uzlar) (XI. y.y.)
    Büyük Selçuklu, Anadolu Selçuklu ve Osmanlı Devletini kuran Türklerdir.



    İLK TÜRK DEVLETLERİNDE KÜLTÜR VE MEDENİYET

    1. DEVLET

    Türkler’e göre devlet ilahi kıymeti olan, Tanrı tarafından verilmiş bir varlıktır. Devlete bu dönemde “il” denirdi.Devletin başında tek hükümdar bulunur ve hükümdar Kağan, Hakan, Han, Şanyu, Tanhu, Yabgu, İlteber ve İdikut gibi ünvanlar kullanırdı.Hükümdarlık yetkisinin Tanrı tarafından verildiğine inanılır ve buna da kut inancı denirdi. “Türk Tanrısı Türk milletinin adı ve sanı yok olmasın diye babam kağanla anam hatunu yükseltmiş şimdi de beni tahta çıkarmış”

    Bilge Kağan – Orhun Kitabeleri

    Hükümdarlık alametleri Otağ (Hakan çadırı) , Örgin (taht) , Sorguç (Börk denilen başlığa takılan at tüyü),Tuğ (Sancak) , Yay ve Davuldur. Hükümdarın görevleri ise bir baba olarak halkı doyurmak, giydirmek ve adaleti sağlamak, orduya komuta etmek, töreyi uygulamak ve Türk milletini bir araya toplamaktır. “Aç milleti doyurdum, Yalıncak milleti giydirdim, dağ gibi et yığdırdım, göl gibi kımız sağdırdım, az milleti çok ettim, ölü milleti dirilttim”

    Halkın görevi ise savaşa iştirak etmek, devlete itaat etmek, askerlik yapıp vergi vermektir. Hükümdarın eşi olan Hatun yönetimde etkilidir ve hükümdarın vekilliğini yapardı. Yabancı elçileri kabul eder ve kurultaya katılırdı. Hükümdarın seçilme şekli (Veraset yasası) konusunda ilk Türk devletlerinde kesin bir kural yoktu. Hükümdar ailesinin bütün erkek üyeleri hükümdar olma hakkına sahipti.

    ÖNEMLİ NOT: Buna kısaca OYAK (Hükümdarın Oğlu, Yeğeni, Amcası ve Kardeşi) diyebiliriz. Sadece Osmanlı ilerde bunu değiştirecek ve HSBC (Hükümdar Sadece Benim Çocuklarımdır) yapacaktır. Bundan dolayı ilk Türk devletleri taht kavgalarından dolayı çok kısa sürede yıkılmışlardır. Ama Osmanlı 600 yıl devam edecektir.
    Taht kavgalarının yanında bazen kurultay da hükümdar seçerdi. Bazen en bilgili ve en yaşlı erkek üyenin de hükümdar olması gibi uygulamalar olmuştur. Ama en çok kullanılan yöntem ise hanedan üyelerinin birbirleriyle yaptıkları taht kavgalarıdır. Bu mücadeleden üstün çıkan kişi tahta geçerdi.
    İlk Türk devletlerinde ülke doğu ve batı diye ikiye ayrılarak yönetilirdi. Doğuyu büyük kardeş kağan batıyı da küçük kardeş yabgu yönetirdi. Yabgu içişlerinde bağımsız dış işlerinde kağana bağlıdır. Ayrıca kağan devletin genel siyasetine bakar yabgu da devletin ekonomik ve askeri işlerine bakardı. Buna ikili yönetim sistemi denirdi. Göktürkler, Avrupa Hunları, Akhunlar, Bulgarlar, Macarlar, Oğuzlar, Türgişler ve Kıpçaklar bu sistemi uygulamışlardır.
    İlk Türk devletlerinde devlet işlerinin görüşülüp karara bağlandığı büyük meclise kurultay, toy ya da kengeş denirdi. Bu meclise hükümdar, hatun, asker ve sivil yöneticiler, boy beyleri ve bağlı devletlerin yöneticileri katılırdı. Kurultaya katılma hakkına sahip olanlara Toygun denirdi.
    Burada kağanın başkanlığında ülkenin ekonomik, siyasi, sosyal, dini ve askeri konuları görüşülür ve karara bağlanırdı. Her yıl 3 defa toplanırdı.
    Birinci toplantı senenin ilk ayında yapılır ve daha çok dini konular görüşülürdü.
    İkinci toplantı ilkbaharda 5. ayda yapılır, siyasi ve askeri durum görüşülürdü.
    Üçüncü toplantı ise sonbaharda yani 9.ayda yapılır genel hayvan mevcudu devletin insan ve askeri gücü tespit edilirdi.
    Kurultay dışında hükümet başkanına ise Aygucı (üge) denirdi. Hükümetin bakanlarına da Buyruk denirdi. Hükümetin yazışmalarını yapan görevlilere de Bitikçi ve Tamgacı denirdi. Askeri yöneticilere Tarkan, sivil yöneticilere de Apa denirdi. Ülkedeki vergi ve denetim işlerini yürütenlere de Todun denirdi.
    Devlet Adamları
    Kağan
    Kurultay
    Üge (Aygucı) Başbakan
    Buyruk (Bakan)

    Tigin ve Şad
    Tigin prenstir. Vali olarak görevlendirildiğinde ise Şad ünvanını alırdı.

    Bitikçi ve Tamgacı
    Dış politika ve yazışmalarla ilgilenen görevlilerdir.

    Tarkan
    Askeri yöneticilerdir.

    Todun
    Sivil idarecilerdir.

    Apa
    Vergi ve denetim işlerine bakan görevlilerdir.

    Yabgu
    Doğuyu kağan Batıyı da kağanın küçük kardeşi Yabgu yönetirdi. Fakat Yabgu Kağana bağlıdır.

    2. ORDU

    Türk Ordusunun Özellikleri:
    Paralı askerlerden oluşmaz. Sadece Hazarlar paralı ordu kurmuşlardır
    Ordu-millet anlayışı vardır. Yani gerektiğinde herkes orduya katılırdı.
    Genellikle süvarilerden (atlı askerlerden) oluşurdu.
    On’lu sisteme dayanırdı ve temelini Asya Hun Hükümdarı Mete Han atmıştır. Onlu sistemde en büyük birlik 10.000 kişiden oluşan tümendi. Tümenler 1000, 100 ve 10 kişilik kuvvetlere ayrılırdı.

    ÖNEMLİ NOT: Tarihte ilk düzenli Türk ordusunu Mete Kağan kurdu. Mete Kağanın tahta çıkış tarihi olan M.Ö. 209 yılı da Türk kara kuvvetlerinin kuruluş tarihi olarak kabul edilir. Türk ordusu yaygın olarak ok, yay, kement, mızrak, kılıç, kalkan ve mancınık kullanırdı. Ayrıca atı savaş sırasında ustalıkla kullanırlardı. Türk ordusunun bir diğer önemli özelliği de Turan-Sahte çekiliş ya da diğer ismi ile Kurt Kapanı taktiğidir. Bu taktikle Malazgirt, Niğbolu ve Mohaç savaşlarını kazandık.
    Türkler diğer ulusları en çok askerlik ve yönetim alanında etkilediler.

    3. DİN VE İNANIŞ

    İslam öncesi Türk toplumunda inanç hoşgörüsünden dolayı çok çeşitli dinler vardır ve bu dinler yan yana yaşarlardı.
    İduk --->Mukaddes yer ve su
    Totemizm ---> Tabiat varlıklarına üstün özellikler yükleme
    Şamanizm ---> Sihir ve büyüye dayanan bir inanç.
    Atalar kültü ---> Atalara kutsal değerler verme
    Yada taşı ---> Sihrine ve büyüsüne inanılan kutsal taş
    Budizm ve Maniheizm ---> Genellikle Uygurlar’da vardır.
    Hristiyanlık ---> Bulgarlar, Macarlar, Kumanlar ve Peçeneklerde
    Musevilik ---> Hazarlar
    Göktanrı inancı ---> En yaygın inançtır.

    Din adamı Kam, Şaman ya da Baksı’dır
    Göktanrı inancına göre tek bir Tanrı vardır ve insanları yöneten o’dur. Türkler ölüleri için Yuğ törenleri yaparlar. Ölülerini Kurgan adlı mezarlara eşyaları (at, ok, yay) ile birlikte gömerlerdi.
    Mezara o kişinin hayatta iken öldürdüğü düşman sayısı kadar taş Balballar dikilirdi. Cennete uçmağ, cehenneme de tamu derlerdi. Türklerde ölülerini mumyalama geleneği de vardı. Hamile kadınları koruduğuna inanılan Umay adlı bir tanrıçaya da inanılırdı.

    ÖNEMLİ NOT: Balballar insan figürü şeklinde olduğundan dolayı bu dönem sanat eserleri de sayılabilirler.

    4. EKONOMİ

    Ekonominin temeli hayvancılıktır. Bunun yanında ticaret de önemli bir geçim kaynağıdır. Ama tarımda gelişmemişlerdir. Çünkü göçebe bir yaşama sahiptirler. En önemli hayvanlar at ve koyundur. Bunların etinden ve sütünden yararlanılırdı. Ticaret ise genellikle hayvansal ürünlere dayalıdır. Canlı hayvan ve kürk satarlar bunun karşılığında Çin’den ipek, buğday alırlardı. İpek Yolu ve Kürk Yolu Türklerin elindeydi. İpek Yolu Çin’den başlar, Akdeniz’de sona erer ve sürekli Çin ile mücadele etmemize sebep olurdu. Kürk Yolu ise Bulgar ülkesinden Çin’e kadar uzanırdı.

    ÖNEMLİ NOT: Parayı ticarette kullanan ilk Türkler Sibirler’dir. Bizans parasını kullandılar. İlk Türk parasını kullanan Türkler ise Türgişler’dir.

    5. YAZI – DİL VE EDEBİYAT
    Türkler tarih boyunca Göktürk (Orhon) , Uygur, Arap, Kiril (Rus) ve Latin alfabelerini kullandılar. Bunlardan sadece Göktürk ve Uygur alfabeleri Türkler’e aittir.
    Göktürk alfabesi en eski alfabemizdir. 38 harften oluşur. 4’ü sesli 34’ü sessizdir. Orhun bölgesinde bulunan yazıtlarda rastlandığı için Orhun Alfabesi de denir. Bu alfabe 10. yy.a kadar Kırgızlar, Bulgarlar, Hazarlar ve Peçenekler tarafından kullanıldı. En eski tarih olarak M.Ö. V. yy.a ait olan Esik kurganında bir kepçenin üzerinde rastlanmıştır.
    Ama Göktürk Alfabesi deyince tabiî ki akla Göktürk kitabeleri (Orhun Abideleri) gelir. Bu kitabeler 3 tanedir. Biri II. Göktürk (Kutluk) Devleti hükümdarı Bilge Kağan adına, biri Bilge Kağan’ın kardeşi Kültigin adına diğeri de Vezir Tonyukuk adına yazılmıştır. 8. yy.ın ilk yarısında (725’te) dikilmişlerdir.
    Vezir Tonyukuk kendi kitabesini kendisi yazmış, Bilge Kağan ve Kültigin’inkini ise Yolluğ Tigin yazmıştır. Bu kitabeler 1893’te Danimarkalı Thomsen tarafından okunmuştur.
    Bu kitabelerde devlet anlayışı, devlet adamlarının ve halkın görevleri belirtilmiştir. Türk-Çin mücadeleleri ve bağımsızlığın önemi anlatılmıştır. Bugün bu kitabeler Moğolistan’ın başkenti Olan-Batur’da bulunmaktadır. Bu kitabe Türk adının geçtiği ilk Türkçe metindir.

    ÖNEMLİ NOT: Karabalasagun Yazıtları, Uygurlar’a aittir ve Mani Dini ile ilgili bilgiler verir. Türkçe, Çince ve Soğdca yazılmıştır.

    ÖNEMLİ NOT: Türkler’e ait en eski yazıtlar Talas, Yenisey ve Orhun Yazıtlarıdır. Kırgızlara ait Talas ve Yenisey Yazıtları Orhun’dan daha eskidir. M.S. VI. yüzyıla aittir. Fakat sadece birer mezar taşı yazıtıdırlar.
    Uygur Alfabesi ise ikinci milli alfabemizdir. Bu alfabe kaynağını Soğd Alfabesinden almıştır. Ama Soğd alfabesi bize ait değil İranlılara aittir. Uygurlar bu alfabede kendilerine özgü değişiklikler yaptılar. Alfabe 18 harftir. 3’ü sesli 15’i sessizdir. Uygurlar taş yerine kâğıdı kullandıklarından ve aynı zamanda ilk hareketli matbaayı da icat ettiklerinden dolayı bu alfabe ile yazılmış birçok eser mevcuttur. Bilinen ilk Türk şairi olan Aprın-Çor Tigin de Uygur Türklerindendir.

    Türk edebiyatı bu dönemde göçebe bir yaşamdan dolayı daha çok sözlü kaynaklara dayanıyordu.
    Sagu ---> Cenaze törenlerinde yapılan ağıtlar
    Sav ---> Atasözleri
    Koşuk ---> Şölenlerde kopuz denen saz eşliğinde söylenen sözler
    Destan ---> Kahramanlık konularını işleyen hikâyelerdir.

    Oğuz Kağan Destanı HUNLAR
    Alp Er Tunga Destanı İSKİTLER
    Manas Destanı KIRGIZLAR
    Göç (Kutlu Dağ) Destanı UYGURLAR
    Türeyiş Destanı UYGURLAR
    Mani Dini Destanı UYGURLAR
    Ergenekon Destanı GÖKTÜRKLER
    Bozkurt Destanı GÖKTÜRKLER

    Türklerin İslam öncesine ait önemli destanlarıdır. İslam öncesi bir diğer önemli sözlü edebiyat ürünü ise Dede Korkut Hikâyeleridir. Burada Kıpçak Türkleri ile Oğuz Türklerinin mücadeleleri anlatılmaktadır.

    ÖNEMLİ NOT: Türkler tarihi devirlere Orhun Kitabeleri ile girdiler. Türk tarihi ile ilgili en eski kaynaklar ise Çin kaynaklarıdır.

    2006 KPSS-I
    Aşağıdaki alfabelerden hangisi Türklere özgüdür?

    A) Soğd B)Kiril C) Orhon
    D)Latin E) Sanskrit

    Cevap: C

    6. HUKUK

    Türklerde siyasi ve sosyal hayatı düzenleyen hukuk kurallarına töre denir. Töre yazılı hukuk değildir. Töre zamanla oluşur. Kağan, kurultay ve güçlü boy beyleri de kural koyabilir. Bu yüzden töre kuralları değişmez kurallar değildir. Hükümdar töreye uymak zorundadır. Ancak hükümdar kurultayın da onayını almak şartıyla zamana ve ihtiyaca göre töreye yeni hükümler ekleyebilir.

    Adam öldürmenin cezası ölümdür.
    Savaştan kaçanın cezası ölümdür.
    Vatana ihanet edenin cezası ölümdür.
    Soyguncunun mallarına el konur.

    İlk Türk devletlerinde 2 türlü mahkeme vardır. Birincisi hükümdarın başkanlığında toplanan mahkeme olan Yargu’dur. Bu mahkeme siyasi suçluların yargılandığı mahkemedir. İkincisi ise hâkimlerin idaresinde toplanan ve adi suçlara (hırsızlık, cinayet gibi) bakan Yargan adlı mahkemelerdir.

    7. SANAT

    Türkler bu dönemde göçebe bir yaşam sürdüklerinden dolayı sanat eserleri taşınabilir malzemeden ibarettir. Büyük saraylar ve mimari eserler yapmamışlardır. Talas ve Yenisey civarındaki mezar taşları ile Göktürk Kitabeleri günümüze kalan önemli sanat eserleridir. Bunların dışında demircilik, dokumacılık, ahşap işlemeciliği ve süslemecilik alanlarında önemli sanat eserleri vardır. Sanat eserlerinde genellikle hayvan üslubu ön plandadır. Bunun da sebebi göçebe yaşamdır. İlk Türkler ölülerini eşyaları ile birlikte kurgan adlı mezarlara gömdüklerinden dolayı bugün bu kurganlardan o döneme ait birçok eser çıkartılmıştır. Fakat Uygurlar sanat alanında bu dönem Türk devletlerinden ayrılırlar. Çünkü Uygurlar yerleşik yaşama geçtiler ve mimari eserler yaptılar. Türk sanatı Uygurlar döneminde çok büyük bir ilerleme kaydetmiş, yerleşik yaşamla birlikte saray ve tapınak mimarisi ortaya çıkmıştır. Saray duvarlarına Freskler yaptılar. Mani ve Buda dinine ait figürler çizdiler. Ayrıca Uygurlar ilk minyatür örneklerini de verdiler ve bu minyatürlerle İslam sanatını da etkilediler.
    Türkler İslam öncesi dönemde 12 Hayvanlı takvimi kullandılar. İslami dönemle birlikte Hicri Takvim, Celali Takvim, Rumi Takvim ve Miladi Takvimi kullanmaya başladılar.

    8. TOPLUM YAPISI
    En küçük birimi ailedir.
    Aileye Oguş
    Aileler birliğine Urug
    Uruglar birliğine Boy
    Boylar birliğine Bodun (Millet)
    Halka ise Kün denirdi.

    İLK TÜRK DEVLETLERİ

    1. Aşağıdakilerden hangisi İslam öncesi Türk devletlerinin özelliklerinden biri değildir?

    A) Hükümdara tanhu, şanyu ve idikut gibi unvanlar verilirdi.
    B) Hükümdarın tanrı tarafından seçildiğine inanılırdı.
    C) Hükümdarın eşi hatun yönetimde söz hakkına sahiptir.
    D) Yönetim alanında Çin’den etkilenilmiştir.
    E) Ülkede federatif (İkili) bir yönetim sistemi vardır.


    2. Aşağıdakilerden hangisi ya da hangileri İslam öncesi Türk devletlerinde hükümdarlık alametlerinden biri değildir?

    I. Tuğ II. Otağ III. Sorguç
    IV. Hilat V. Menşur VI. Davul

    A) I-II B) IV-V
    C) IV-V-VI D) III-IV
    E) V-VI


    3. İslam öncesi Türk devletlerinin en önemli yönetim organı kurultaydır.
    Aşağıdakilerden hangisi kurultayın özelliklerinden biri değildir?

    A) Bugünkü Bakanlar Kurulunun aynı işlevini görür.
    B) Devletle ilgili tüm işlerin görüşülüp karara bağlandığı organdır.
    C) Kurultaya sadece kağan ve boy beyleri katılırdı.
    D) Kurultay yılda bir kez genel toplantı yapardı.
    E) Kurultay kağan çadırında toplanırdı.


    4. Eski Türk devletlerinde yönetim alanında ikili sistem denilen bir yönetim şekli uygulanırdı. Aşağıdakilerden hangisi ikili sistemle ilgili doğru bir bilgi değildir?

    A) Ülke Doğu ve Batı diye 2’ye ayrılırdı.
    B) Doğuyu kağan, Batıyı yabgu yönetirdi.
    C) Kağan askeri ve ekonomik işlere, yabgu siyasi işlere bakardı.
    D) Kağan protokolde yabgudan önde gelirdi.
    E) Bu sistem Türk devletlerinin kısa bir sürede yıkılmalarına ve bölünmelerine sebep olmuştur.


    5. Eski Türk devletlerinin zayıflamasında ve parçalanmasında aşağıdakilerden hangisi daha etkili olmuştur?

    A) Hatunun yönetimde söz hakkına sahip olması
    B) Göçebe yaşam sürmeleri
    C) Çin’in bölücü ve yıkıcı faaliyetleri
    D) Hanedan üyelerinin hepsinin kağan olma hakkına sahip olması
    E) Türklerin çok geniş bir alana yayılmış olmaları


    6. Aşağıdaki kavramlardan hangisi ya da hangileri Türklerin ölümden sonraki hayata inandıklarını gösterir?

    I. Tamu II. Uçmağ
    III. Kurgan IV. Budun
    V. Tuğ

    A) I-II-III B) II-III
    C) IV-V D) III-IV E) II-IV-V



    7. Türklerin İslam öncesinden bugüne kalan tek mimari ve sanatsal eseri aşağıdakilerden hangisidir?

    A) Kurgan B)Balbal C) Kengeş D) Uruğ E) Yuğ



    8. Aşağıdakilerden hangisi Türklerin İslamiyet’ten önce sahip oldukları inançlardan biri değildir?

    A) Atalar kültü B) Şamanizm
    C) Musevilik D) Maniheizm
    E) Putperestlik



    9. Aşağıdakilerden hangisi Türklerin sosyo-ekonomik yapıları ile ilgili doğru bir bilgi değildir?

    A) Yarı göçebe bir yaşam şekilleri vardır.
    B) Geçim kaynakları hayvancılıktır.
    C) Özel mülkiyet gelişmiştir.
    D) Sosyal sınıflaşma ya da kölelik yoktur.
    E) Kadının günlük yaşamda önemli bir yeri vardır.



    10. Aşağıdakilerden hangisi milleti oluşturan unsurlardan biri değildir?

    I. Oğuş II. Boy III. İdikut
    IV. Kut V. Uruğ

    A) I-II B) III-IV
    C) III-V D) I-III E) I-V



    11. Aşağıdakilerden hangisi ya da hangileri İlk Türklerde gelişen bir sanat dalı değildir?

    I. Müzik
    II. Mimari
    III. Demircilik
    IV. Yazılı edebiyat
    V. Deri işlemeciliği ve süslemeciliği

    A) Yalnız IV B) I-V
    C) II-V D) III-IV E) II-IV




    12. Aşağıdakilerden hangisi göçebe yaşam tarzının bir sonucu değildir?

    A) Sanat eserlerinin taşınabilir malzemeden olması
    B) Bağımsızlık ve özgürlük duygularının gelişmesi
    C) Sığır, manda ve öküz gibi hayvanları fazla kullanmamaları
    D) Geçimlerinin hayvancılık ve ticarete dayanması
    E) İkili teşkilatla yönetilmeleri




    13. Aşağıdakilerden hangisi ya da hangileri İslam öncesinde hükümdarın sınırsız yetkilere sahip olmasını engellemiştir?

    I. Kut inancı
    II. Töre
    III. İkili yönetim

    A) Yalnız I B) Yalnız II
    C) I-II D) II-III E) I-III




    14. Aşağıdakilerden hangisi Türk devlet yönetiminde yer alan makamlardan ya da kişilerden biri değildir?

    A) Tamgacı B) Ayguçi
    C) Buyruk D) Bitikçi
    E) Umay




    15. Aşağıdakilerden hangisi İslam öncesi Türk hukuk sistemi ile ilgili bir kavram değildir?

    I. Yargu
    II. Yargan
    III. Töre
    IV. İduk

    A) I-II B) Yalnız II
    C) Yalnız IV D) III-IV E) I-III




    16. Aşağıdakilerden hangisi Türklerin kullanmış olduğu 12 hayvanlı takvim ile ilgili doğru bir bilgi değildir?

    A) Güneş yılına dayanır.
    B) Ay yılına dayanır.
    C) 12 yılda bir devreder.
    D) Her yıl bir hayvan ismi ile anılır.
    E) Aylar 1. 2. ve 3. ay gibi sıralanır.




    17. Aşağıdakilerden hangisi İslam öncesi Türk devletleri ile ilgili doğru bir bilgi değildir?

    A) Türk adı ile kurulan ilk Türk devleti I. Göktürk Devletidir.
    B) Macarlar ve Bulgarlar Hıristiyanlaşarak benliklerini kaybettiler.
    C) İlk Türk parasını Türgişler kullandı.
    D) Musevi olan tek Türk topluluğu Hazarlardır.
    E) Peçenekler İstanbul’u ilk kuşatan Türklerdir.




    18. Aşağıdakilerden hangisi sadece Asya’da kalan Türk topluluklarından biri değildir?

    A) Kırgızlar
    B) Karluklar
    C) Türgişler
    D) Avarlar
    E) Sibirlar




    19. - Kendilerine özgü bir alfabe kullandılar.
    - Yerleşik yaşama geçtiler.
    - Bir kısmı Hıristiyan, bir kısmı Müslüman oldu.
    - İstanbul’u 2 defa kuşattılar.
    Aşağıdaki devletlerden hangisi ile ilgili bir özellik yukarıda verilmemiştir?

    A) Uygurlar B) Bulgarlar
    C) Avarlar D) Kırgızlar
    E) Göktürkler



    20.
    I. İslam öncesinde Orta Asya’da kurulan en büyük Türk Devletidir.
    II. Türk adı ile kurulan ilk Türk Devletidir.
    III. İkili yönetim sistemini uygulamayan bir Türk Devletidir.
    IV. İpek Yolu için Akhunlar ve Sasanilerle mücadele ettiler.
    V. Türk kara ordusunun temelini attılar.

    Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri Göktürklere ait bir özellik değildir?

    A) I-V B) I-III C) III-V
    D) III-IV E) II-V




    21. Orta Asya Türk devletlerinde göçebe yaşam tarzının aşağıdakilerden hangisine neden olduğu söylenemez?

    A) Kültürlerinin çevreye yayılmasına
    B) Taşınamaz sanat eserlerinin azlığına
    C) Mimarinin gelişmesine
    D) Yazılı eserlerin azlığına
    E) Hayvancılığın gelişmesine



    22. “İslamiyet’ten önce Türkler göçebe bir Yaşam sürmekte ve başkentleri de
    Hükümdarın bulunduğu şehir olmakta idi. Hükümdar nereye konarsa ordu da onunla birlikte konardı.” Buna göre, göçebe yaşamın Türk devlet geleneğinde hangi etkide bulunduğu savunulmaktadır?

    A)Ordu teşkilatının başkentte toplandığı
    B) Başkentin sürekli değiştiği
    C)Hükümdarın seçiminde başkentin etkili olduğu
    D) Devletin başkentinin bulunmadığı
    E) Federatif bir yapıda oldukları




    23. Aşağıdakilerden hangisi Göktürklere ait bir özellik değildir?

    A)Kendilerine ait alfabelerinin bulunması
    B)Türk adının devlet ismi olarak ilk defa kullanılması
    C) Yerleşik hayata geçiş
    D) Bizans ile ilişkiler
    E) Orhun kitabelerini yazma



    CEVAP ANAHTARI

    1 D 15 C
    2 B 16 B
    3 C 17 E
    4 C 18 D
    5 D 19 D
    6 A 20 C
    7 B 21 C
    8 E 22 B
    9 C 23 C
    10 B
    11 E
    12 E
    13 C
    14 E


    Öyle bir zamanına geldim ki yaşamın, ölüme erken sevgiye geç,
    Yine gecikmişim bağışla sevgilim, sevgiye on kala ölüme beş..

    )̲̅ζø̸√̸£ ч̸ø̸µ



  • Konuyu değerlendir: Bu konuyu beğendiniz mi?

    İlk Türk Devletleri Dönemi


    Değerlendirme: Toplam 0 oy almıştır, ortalama Değerlendirmesi puandır.

Konu Bilgileri

Users Browsing this Thread

Şu an 1 kullanıcı var. (0 üye ve 1 konuk)

Benzer Konular

  1. Cevaplar: 0
    Son Mesaj: 25.10.11, 20:47
  2. Cevaplar: 1
    Son Mesaj: 06.03.11, 01:36
  3. Cevaplar: 0
    Son Mesaj: 24.08.10, 12:23
  4. Cevaplar: 1
    Son Mesaj: 07.10.09, 23:34
  5. Cevaplar: 0
    Son Mesaj: 27.09.09, 23:25

Yetkileriniz

  • Konu Acma Yetkiniz Yok
  • Cevap Yazma Yetkiniz Yok
  • Eklenti Yükleme Yetkiniz Yok
  • Mesajınızı Değiştirme Yetkiniz Yok
  •  

Search Engine Friendly URLs by vBSEO 3.6.0 RC 2 ©2011, Crawlability, Inc.